Michaił Tal
za szkłem – ze zdjęciem
Jose Luis Pisano
takim moim komentarzem
Miał, ciekawy sposób prowadzenia gry w szachy.
Do dziś, on mi jeszcze, bardzo często się śnił.
Szkoda, że nie dla zdrowia – jemu – dymek się tlił
Warto, by jego myśli, teraz trafiły pod strzechy.
Józef Rybak
Dzisiaj zakończył się w Chanty-Mansijsk turniej kandydatów z udziałem ośmiu najsilniejszych szachistów świata. Średni ranking wynosił 2766. Zawodnicy rozegrali dwukołowy turniej.
Uczestnicy
1. Viswanathan Anand (Indie)
2. Vladimir Kramnik (Rosja)
3. Dmitry Andreikin (Rosja)
4. Veselin Topalov (Bułgaria)
5. Shakhriyar Mamedyarov (Azerbajdżan)
6. Levon Aronian (Armenia)
7. Sergey Karjakin (Rosja)
8. Peter Svidler (Rosja)
Końcowa tabelka
Zwycięzca Viswanathan Anand będzie walczył w listopadzie z mistrzem świata Magnusem Carlsenem o najwyższy tytuł w szachach. Miejmy nadzieję, że tym razem mecz będzie miał więcej emocji od ubiegłorocznego w Chennai.
Informacja na stronie FIDE: link
Anatoli Karpow – mistrz świata w latach 1975-1985 oraz 1993-1999: Każda faza partii, otwarcie, gra środkowa i końcówka ma duże znaczenie. Jeżeli na początku gry, któraś ze stron uzyska przewagę materialną lub pozycyjną, to zniwelować ją w grze środkowej będzie bardzo trudno. W tej sytuacji do końcówki może w ogóle nie dojść. Bez poprawnej gry w debiucie, nie można więc myśleć o sukcesach w szachach.
////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
Po publikacji odcinka zwrócono mi uwagę w emailach, że nie poruszyłem jednej bardzo istotnej kwestii: talent zawodnika. To jest bardzo ważna cecha decydująca o rozwoju każdego szachisty. Jeśli Piotr Kaim, mimo studiowania prawie wyłącznie debiutów, nigdy na serio nie przekroczył poziomu 2300, to może brakuje mu tego daru natury?
Z tym nie mogę się zgodzić. Kiedyś uczestniczyłem w dyskusji o ogólnych problemach szachów w Polsce i jeden z kolegów wspomniał o bardzo zdolnym juniorze „Legionu Warszawa” Piotrze Kaimie. Myślę, że nastąpiły inne przeszkody w prawidłowym rozwoju szachowym Pana Piotra, ale ja nie jestem w stanie odpowiedzieć na to pytanie.
Spotkałem w swoim życiu wielu niezwykle pracowitych szachistów, ale bez odpowiednich zdolności i odwrotnie.
Przypomnę przypadek Jerzego Lewiego. Wspomnienia o Jurku zamieściłem na mojej stronie.
Jerzy Lewi miał niezwykły talent, który rozwinął się burzliwie po jego wyjeździe w 1963 roku do Warszawy. W latach 1961-1963 graliśmy w jednym klubie OKO Caissa Bydgoszcz i przez ten okres miałem możliwość obserwacji jego szachowego rozwoju.
Jurek grał znakomicie taktyczne pozycje i lubił analizować końcówki. Jego największą słabością były otwarcia. W pewnym momencie zaproponowałem mu współpracę. Miała ona polegać na tym, że ja mu pomogę rozwiązać problemy debiutowe, a on będzie ze mną analizować różne końcówki. Wspólnie trenowaliśmy przez kilka miesięcy i potem po jego wyjeździe do Warszawy graliśmy kilka tematycznych partii drogą korespondencyjną.
Repertuar debiutowy Jurka był bardzo skromny i ograniczał się praktycznie do 3-4 debiutów: białymi grał podobne schematy po 1.g3 lub 1.Sf3, czasami 1.c4. Czarnymi po 1.e4 odpowiadał symetrycznie 1…e5, natomiast po 1.d4 grał układy „Benoni”, rzadko obronę Grünfelda.
Mimo tego odnosił w Polsce sukcesy. Był pięć razy mistrzem Polski juniorów, W 1968 roku zdobył w Kielcach trzecie miejsce na mistrzostwach Polski w grze błyskawicznej. W następnym roku wygrał V Międzynarodowy Festiwal im. PKWN w Lublinie. W tymże roku został mistrzem Polski juniorów i seniorów. Słabo wypadł jednak w Memoriale Rubinsteina w Polanicy Zdroju, w którym zajął 12 miejsce na 16 uczestników (6.5 pkt) oraz w turnieju strefowym w Atenach, po którym nie powrócił do kraju i następnie wyemigrował do Szwecji. Kariery szachowej na obczyźnie nie zrobił. Tragicznie zginął w wieku 23 lat.
Jestem przekonany, że gdyby Jurek pracował solidnie nad swoim repertuarem debiutowym to mógłby być bardzo silnym zawodnikiem. Okazało się, że w renomowanych turniejach jego wielkie naturalne predyspozycje do gry w szachy był niewystarczające. Wiele partii przegrywał już w fazie debiutowej i jego technika w końcówkach na niewiele mu się przydała.
Przykład Jerzego Lewiego, uważanego za największy talent szachowy w Polsce po II wojnie światowej, dowodzi o tym, o czym ja już dawna głoszę i piszę:
Bez dobrze opracowanego i dopasowanego do stylu gry repertuaru debiutowego jest trudno osiągać znaczące sukcesy na skalę międzynarodową.
Dla ciekawości. Niedawno przeglądając Panoramę Szachową (luty 2004) na stronie 51 zapoznałem się z sylwetką Radosława Wojtaszka. M.in. podano tam: Jego najsilniejszą stroną jest właśnie doskonała znajomość teorii debiutów.
Chyba trudno zgodzić się z tą oceną. Właśnie w jego grze nie widać tej znakomitej znajomości teorii debiutów, o czym świadczą partie z ostatnich lat.
4 lata temu zmarł Wasilij Smysłow, czołowy szachista świata w latach 40-80, mistrz świata w latach 1957–1958, autor książek.
Włączenie się Piotra Kaima do dyskusji w temacie: link spowodowało wśród Internautów duże zainteresowanie osobą redaktora technicznego czasopisma związkowego MAT.
Dziękuję Andrzejowi Filipowiczowi za udostępnienie fotografii z symultany Garri Kasparowa w Warszawie w 1991 roku oraz interesującą partię z tej imprezy.
Pojedynek Kasparow-Kaim
Andrzej Filipowicz w rozmowie z Garri Kasparowem
IV Zjazd Problemistów w Częstochowie 27.XI 1966 (zdjęcie zostało udostępnione przez Eugeniusza Iwanowa).
Siedzą od lewej: Włodzimierz Suchodolski (Śrem), Ludwik Maślanka (Węgierska Górka), Tadeusz Horak (Poznań), Saturnin Limbach (Częstochowa), Roman Bąk (Katowice), Grzegorz Grzeban (Warszawa), Tadeusz Stawecki (Częstochowa).
Stoją od lewej: Jerzy Panecki (Przemyśl), Stanisław Sobiela (Częstochowa), Eugeniusz Iwanow (Częstochowa), Waldemar Tura (Lublin), Andrzej Trzęsowski (Warszawa), Henryk Żuk (Warszawa), Jan Rusek (Komorowice Śl), Władysław Rosolak (Łódź), Janusz Śledziewski (Częstochowa) i Gustaw Litwin Staszewski (Warszawa).
W I rundzie odbywających się obecnie w Warszawie mistrzostw Polski, nadzieja naszych szachów Jan Krzysztof Duda rozegrał interesującą partię, w której pokazał duże umiejętności taktyczne.
Polecam jej obejrzenie i wnikliwą analizę.
Film dotyczy ostatnich mistrzostw Polski niewidomych i słabowidzących w szachach i nagrał go jeden z uczestników turnieju.
Sędzią głównym był mój brat Ulrich Jahr.
